Skip to main content

Reading maketh a full Musa



SECOND round ng pakikipagbuno ng apong Musa sa dengue, nakaratay sa ospital, baka abutin ng sanlinggo bago maigupo ang sakit… nasagap sa Guiguinto, Bulacan sa pamilihan ng mga pananim.

Silver dollar tree or Eucalyptus cinerea sana ang nahagilap doon o kahit sa pinuntahan nilang lupalop sa Benguet, do’n ako nakasumpong ng naturang munting puno… P150 santangkay sa bagsakan ng mga bulaklak sa paanan ng tulay ng Dimasalang sa Sampaloc… may hibo ng pilak ang mga hugis-bilog na dahon, pampasuwerte sa daloy ng salapi sa pamamahay kapag nakatanim sa gawing silangan o timog-silangan…

Pero mahirap patubuin, kailangan ng rooting hormone para mag-ugat. Pananim na angkat mula Australia, balwarte ng katoto at katunggaang Carl Wilson, isa sa mga dating kabise ng sangay sa bansa ng Agence France Presse. May kakatwang halimuyak na nagtataboy ng mga kulisap, lalo sa lamok… na sanhi ng karamdaman ng apo…

…na kung kabilang sa mga kabataang peryodista na nabibigyan ko ng panayam, tiyak na masasagot ang panganay na ungkat sa kanila… 10 aklat na binasa sa nakalipas na tatlong buwan. ‘Yun lang kasing may isinalaksak na input sa bumbunan ang may ibubugang output kahit sa makabuluhang satsatan o ratratan.

Nagmistulang aklatan ang silid ng apo… nagtambak ang kanyang mga aklat sa paligid… ‘kakahili, Pepe and Pilar ang tanging aklat na nakamulatan ko sa kanyang edad, napilitan agad na ilantak ang murang bagang ng utak sa Philippine Readers series ni Camilo Osias… pulos komiks na ang kasunod kahit hindi pa tumutuntong sa unang baytang ng paaralan.

Pagkagising sa umaga, gawi na ng apo na ihasa ang kanyang pansin sa pagbuklat ng mga pahina—a book is one noble warrior with so many pages.

Baka may katiting na kiliti sa mga daliri’t palad ang pagbuklat-buklat… baka nakakatuwaan ang mga nakatambad na larawan sa bawat dahon—‘halaman,’ ‘alaman’ ang katumbas sa wikang Malay. Inaarok marahil ang mga nakalatag na titik at tinta.

Baka tulad pa do’n sa “Crouching Tiger, Hidden Dragon.” Ninakaw ni Silver Fox ang Green Destiny Manual na nililinaw ang mga masinop na paraan sa gamit ng espada. Mangmang pala’t hindi marunong magbasa ang nagnakaw. Hanggang tingin lang sa mga nakalarawang anyo sa aklat… na binasa nang lubusan ng kanyang alagad… nagagap na ganap ang pamamaraan, dinaig sa pananandata si Silver Fox— na nangimbulo sa kakayahan ng bata.

Siyempre, a picture paints a thousand words… but so few words of illumination can paint a zillion pictures.

Masakit sa bulsa ang presyo ng kahit mga aklat ng apong Musa, talagang higit P50 ang isa, katumbas ng arawang pantustos sa pagkain at iba pang pangangailangan para mabuhay ang higit 20 milyong Pilipino ngayon… lalabas na luho ang aklat.

Pero natukoy na kailangan ng musmos ang pinakamababang dami na 500 aklat sa pamamahay upang magpursige sa aral, magtapos sa kolehiyo… sabi nga’y reading maketh a full man.

Tiyak: isususog na naman ni Dennis Fetalino na konti na lang ang nagbabasa ngayon… kaya naglipana ang mga bakla.

Comments

Popular posts from this blog

Baka talisay ang kailangan kung mabilis nilalabasan

KAMBAL na hitang nakabukaka ang pahayag—an open statement na hindi pinid at wala nang pasubali o baka masususugan pa. (“Susog” ang salitang ugat na katakam-takam talagang bigkasin dahil kung nanamnamin at hihimas-himasin para bang susong busog ang ibig sabihin.) We’re trying to make sense of a claim we stumbled into about the fruits of an ornamental tree. To wit: “The kernel of Indian almond has shown aphrodisiac activity, it can probably be used in treatment of some forms of sexual inadequacies (premature ejaculation).” For goodness’ sakes, what are those other forms of sexual inadequacies, er, shortages? What’s Indian almond? Higit nating kilala ang Indian almond bilang talisay. Tinatawag ding tropical almond, Java almond, Singapore almond, Pacific almond . Kilala din sa pangalang umbrella tree, badamier, ketapang, huu kwang , at sa mga botanist na mahilig sa boteny tulad ni Ama, Terminalia catappa . Makatas ang hinog na lamukot ng bungang talisay—karaniwang dilaw o namumula ang ku...

ALAMAT NG TAHONG

SAKBIBI ng agam-agam sa kalagayan ng butihing kabiyak-- at kabiyakan, opo-- na nakaratay sa karamdaman, ang pumalaot na mangingisda ay napagawi sa paanan ng dambuhalang Waczim-- isang bathala na nagkakaloob sa sinuman anumang ibulwak ng bibig mula sa bukal ng dibdib. Pangangailangan sa salapi na pambili ng gamot ng kapilas-pusong maysakit ang nakasaklot sa puso ng matandang mangingisda. 'Di kaginsa-ginsa'y bumundol ang kanyang bangka sa paanan ng Waczim. Kagy at umigkas ang katagang kimkim noon sa kanyang dibdib: "Salapi!" Bumuhos ng salapi-- mga butil at gilit ng ginto-- mula papawirin. At halos umapaw sa ginto ang bangka ng nagulantang na mangingisda, walang pagsidlan ang galak, at walang humpay ang pasasalamat sa mga bathala. Nanumbalik ang kalusugan ng kabiyak ng mangingisda. At lumago ang kabuhayan, naging mariwasa ang magkapilas-puso na dating maralita. Nilasing ng kanyang mga dating kalapit-bahay ang mangingisda-- na hindi ikina...

Kuntaw

I T was more than an implement—tough as metal, soft as petal—wielded like lightning to repulse conquerors. Invading Mactan in 1521, Ferdinand Magellan and his men must have thought that their fabled Toledo steel swords would be more than a match more the island’s native defenders—they were dead wrong. The Spaniards never knew what hit them. In the 1900s, American occupation forces in Mindanao particularly in the Sulu islands found themselves under constant harassment from what they called “crazy hermits” or juramentados . The native fighters would fast for days, go through special religious rites, then go forth to storm American garrisons. Even as the .445 caliber pistol was plied out in 1911 to stop seemingly unstoppable fighters, the Americans still never knew what hit them. Looking back with pride at such points in history when their fighting mettle was unleashed in battle, Filipino Muslims, especially the Tausugs of Sulu will, with a little nudge and tug at their patriotic sentimen...