Skip to main content

Siyam na puso


SIYAM na dalaginding ang nag-abot sa ‘kin sa hati ng kanilang puso… iniingatan ko hanggang ngayon, maganda kasing palatandaan.

Sa pagbasa ng kapalaran sa baraha, katuparan ng kahilingan ang kahulugan kapag lumitaw na kasama ang siyam na puso mula binalasa’t inilapag na hanay ng mga baraha.

240 ang mga kabataang iyon ng Sta. Clara High School—nasa isang hulong barangay, nakapagitan sa magkabilang hanay ng kabundukan sa Aritao, Nueva Vizcaya… walang WiFi, walang cell phone signal, walang Facebook… and a boulder-studded emerald river that waters the wide swathes of rice paddies runs through that valley…

Nagbigay kami ng pagsasanay… leadership and team-building… 11 obstacle and challenge courses… napatoka sa akin ang paksa sa human development— na naipihit pa rin sa hilig ko, sex

Sa mahigit 4,000,000 spermatozoa na magkakarera tungo sa iisang gantimpalang ovum, iisa lang ang magwawagi… upang mabuo ang sanggol. That makes every individual a born-winner, not the typical one-in-a-million victor but one who has prevailed in a race for life over a few millions… get that into your head, grab that as a winning attitude for life… and you’re set.

Mula salagmak na higa, ipinakita upang sundan ng mga bata ang pagbangon… at pagtindig. That shows once you’re down, the ground holds you in a most restful, stable position, and there’s no way but up… such a simple physical task—quite an ordeal for those with back problems or joint pains—points up a sense of direction for the taking.

On one’s feet, there ought to be extensions and expansions to strive for… to realize full dimensions and capacities of psyche and sinew… so I had to goad them to engage themselves in chores and challenges, great and small… work with a variety of tools in a variety of spheres of activity.

Such tasks strengthen the body, steel the mind, so I point out as we go through a mélange of stretching motions… I don’t do a lecture; I make my audience go through physical drills… the body learns a body of knowledge imparted via body language.

All it takes to make a leader is to have followers… I led those kids in a maze of moves, they followed (uh, that makes me a leader) as I explained away what those moves can lead to, whatever’s to be gleaned thereat.


‘Kakahingal at ‘kakagutom ang ganitong paraan ng pagsasalin ng kabatiran—ni hindi nga umabot sa 30 minuto ang ibinigay na panayam sa kawan ng kabataang nakabilad sa araw… ayoko namang masunog ang balat nila. (Pero pinababalik ako sa kanilang lupalop dahil bitin daw sila, ‘langya talaga.)

Sa huling yugto ng pagsasanay, ginanyak ang mga bata na ipagkaloob ang kabiyak ng pusong papel na ipinamahagi sa kanila… ihandog ang kabiyak sa sinuman na, sabi nga’y someone who had touched your heart in the course of the training… sa kasamang kaibigan at kamag-aral napasalin ang mga puso… pero nakarami pala ako no’n, may mga dalaginding na nasaling ko ang puso sa ginawang panayam at pagpag-kuripagpag ng katawan.

Tatlong aralin lang ang ipinakita: (1) You were a born winner; (2) You can fail or fall, but that should nudge you to stand anew, stand tall; (3) On your feet, extend and expand every which way you can, that’s the way to go.

Talk-chalk is cheap. Body language is lots more fluently eloquent.

Comments

Popular posts from this blog

ALAMAT NG TAHONG

SAKBIBI ng agam-agam sa kalagayan ng butihing kabiyak-- at kabiyakan, opo-- na nakaratay sa karamdaman, ang pumalaot na mangingisda ay napagawi sa paanan ng dambuhalang Waczim-- isang bathala na nagkakaloob sa sinuman anumang ibulwak ng bibig mula sa bukal ng dibdib. Pangangailangan sa salapi na pambili ng gamot ng kapilas-pusong maysakit ang nakasaklot sa puso ng matandang mangingisda. 'Di kaginsa-ginsa'y bumundol ang kanyang bangka sa paanan ng Waczim. Kagy at umigkas ang katagang kimkim noon sa kanyang dibdib: "Salapi!" Bumuhos ng salapi-- mga butil at gilit ng ginto-- mula papawirin. At halos umapaw sa ginto ang bangka ng nagulantang na mangingisda, walang pagsidlan ang galak, at walang humpay ang pasasalamat sa mga bathala. Nanumbalik ang kalusugan ng kabiyak ng mangingisda. At lumago ang kabuhayan, naging mariwasa ang magkapilas-puso na dating maralita. Nilasing ng kanyang mga dating kalapit-bahay ang mangingisda-- na hindi ikina...

Kuntaw

I T was more than an implement—tough as metal, soft as petal—wielded like lightning to repulse conquerors. Invading Mactan in 1521, Ferdinand Magellan and his men must have thought that their fabled Toledo steel swords would be more than a match more the island’s native defenders—they were dead wrong. The Spaniards never knew what hit them. In the 1900s, American occupation forces in Mindanao particularly in the Sulu islands found themselves under constant harassment from what they called “crazy hermits” or juramentados . The native fighters would fast for days, go through special religious rites, then go forth to storm American garrisons. Even as the .445 caliber pistol was plied out in 1911 to stop seemingly unstoppable fighters, the Americans still never knew what hit them. Looking back with pride at such points in history when their fighting mettle was unleashed in battle, Filipino Muslims, especially the Tausugs of Sulu will, with a little nudge and tug at their patriotic sentimen...

LARAWANG KAPILAS-PUSO (Dulang Kyogen sa Pag-ibig at mga Musmos)

Mga Tauhan: Gombei, ang maghahabi Mariko, ang mananahi-mananandata, kabiyak ni Gombei Daimyo, ang panginoon ng kastilyo Mga Kanayon ni Gombei – pintor, panadero, magbubukid, tindera, atbp. Tatlong Paslit Tatlong Alalay ng Daimyo Dalawang Korombo bilang mga Diwata/Apsara sa Hangin Ilang Kataga sa Pagtatanghal at Tanghalan: Halaw sa isang kuwentong katutubo mula Japan ang akda. Isinalin sa anyong kyogen – dulang katatawanan, mula rin sa naturang bansa. Inangkin sa puso at binigyan ng mga sangkap na Pilipino. Karaniwang sangkap sa kyogen ang kunwa’y di-nakikitang korombo, nakasuot ng itim at madalas na tagapag-abot ng mga kagamitan sa mga tauhang nasa tanghalan. Sa dulang ito, sagisag sa ihip ng hangin at pihit ng kapalaran ang dalawang korombo. Liban sa istruktura na anyong balkonahe sa kanan ng tanghalan at mala-balangkas ng dampa sa kaliwang panig, sayad sa lupa at hitik sa posibilidad ang pagiging payak sa kabuuan ng tanghalan. Sa ganitong kapayakan nakaka...