Skip to main content

Padasal sa patay

NAGLIPANA marahil ang mga pusakal barumbado’t walang budhi sa lansangan. Kaya may isa o dalawang pasahero—karaniwang babae, karaniwang nasa dapithapon na ang edad—na may hawak na dusaryo, umuusal ng sandaan yatang pagpupugay Ave Maria. Saka ilang Ama Namin at pahayag ng pananampalataya. Sambungkos na dasal ang alay habang naglalakbay.

Pakay ng panalangin habang lulan ng pampublikong sasakyan na makaiwas sa sakuna. Makaligtas sa mga mandurukot, manlalaslas ng bag, mga bangag na naghahanap ng makukursunada. Lalo nang dapat ipag-adya sa mga holdaper. Talagang tigib sa panganib at amba ng trahedya ang biyahe sa araw-araw. Walang katiyakan.

Aantig sa paningin ang isa o dalawang may hawak na dusaryo. Kawing-kawing, bungkos-bungkos ang ipapailanlang na dalangin sa hangin. Tila mga butil ng binhi ang taimtim na ihahasik upang sumibol. Siguro’y yumabong kahit paano.

Para silang nagpapalipad ng saranggola. May ikid ng pisi, ilalarga na unti-unti—pataas, pataas, pataas. Ibig humalik o humalukay yata kahit lang sa mga ulap. Ganoon lang siguro ang iba’t ibang misteryo na isinasapi raw sa dusaryo.

Pero higit na marami sila na panay ang dutdot-pindot-kamot sa kani-kanilang mobile phone. Para bang pumipisa ng pigsa. Tila tumitiris ng tagihawat. O nagkakalkal ng galis-aso o nagkikiskis ng makating alipunga. Saka mas abala sila. At inaabala din yata. Mas madalas pa na nasasagot ang kanilang mga padala’t pambubulabog sa hangin.

Kasabay man sa biyahe ang pailan-ilang nagdudusaryo, para namang napag-iwanan na sila ng panahon.

Kakabahan minsan kapag sila ang nakasama sa paglalakbay. Kasi nga’y sa patay na lang yata inuuukol ngayon ang padasal. Lagi’t laging sa patay na lang may nagkukusa na umusal ng dasal.

Baka sakali na nagkakawing sila ng usal-dasal para nga may mamatay— siguro’y para mapisak ng pison, 40-footer van, ferris wheel, barko, eroplano o sinasakyang bus ang mga naglipanang pusakal, kilabot, sugapa, at barumbado saanmang panig ng lansangan. Idagdag na saanmang sulok ng mga sangay at tanggapan ng gobyerno mula Kamara hanggang Malakanyang.

Baka ganoon nga ang pakay sa pagkimis nila sa mga butil-hamog ng dusaryo. Padasal sa patay.

Si St. Dominic umano ang umimbento ng dusaryo sa kalagitnaan ng ika-16 na siglo. Hanggang ngayon, mga paring Dominicans pa rin ang inaatasang gumawa ng dusaryo—kaya nga lalong titindi ang kutob na sa kamatayan at mga patay nakaukol ang pagdudusaryo. “God’s dogs” o mga iwing aso ng Diyos ang katumbas ng “Domini canis.” Domini canis yata ang pinagmulang kataga ng naturang orden ng mga pari.

Kakabahan. Kukutuban. Mapapakamot ng ulo sa paglilimi. Baka nakasalin sa bawat butil ng dusaryo ang alulong-aso. Panawagan daw sa kamatayan ang alulong-aso. Sa mga nerbiyoso, baka maisip na may sangkap din na rabies ang bawat butil-dusaryo. Pampatigas na ng panga mula sa tinatawag na lockjaw, pamatay din talaga ang rabies.

Unti-unti nating nabubungkal ang panganib na hatid ng dusaryo. May kahila-hilakbot yatang hiwaga na kalakip. Parang taimtim na hiling na maulol sana silang lahat na dapat na mapuksa at makatkat ang lahi sa daigdig— sabi nga'y “whom the gods wish to destroy, they first make mad.”

Kaya siguro matiyaga ang mga nakakabatid ng ganitong lihim na kaalaman na magdusaryo. Dusaryo saanman—walang pinipiling lunan. Dusaryo kailanman—anuman ang lagay ng panahon.

Lalo yatang kailangan ng higit na maraming magdudusaryo sa panahong ito.

Ipagdusaryo ang walang kakuwenta-kuwentang mga pinuno na namamalakad saanmang antas at sangay ng gobyerno.

Ipagdusaryo nang walang humpay. Kawing-kawing na dasal ang ialay at ihasik sa hangin, hanggang sa umalimbukay na tila mga dambuhalang buhawi ang mga dasal sa papawirin.

Sapagkat ang dusaryo’y kakawing ng taimtim na hiling.

Dahil ang ito’y alay na padasal para sa patay.

Comments

Popular posts from this blog

Baka talisay ang kailangan kung mabilis nilalabasan

KAMBAL na hitang nakabukaka ang pahayag—an open statement na hindi pinid at wala nang pasubali o baka masususugan pa. (“Susog” ang salitang ugat na katakam-takam talagang bigkasin dahil kung nanamnamin at hihimas-himasin para bang susong busog ang ibig sabihin.) We’re trying to make sense of a claim we stumbled into about the fruits of an ornamental tree. To wit: “The kernel of Indian almond has shown aphrodisiac activity, it can probably be used in treatment of some forms of sexual inadequacies (premature ejaculation).” For goodness’ sakes, what are those other forms of sexual inadequacies, er, shortages? What’s Indian almond? Higit nating kilala ang Indian almond bilang talisay. Tinatawag ding tropical almond, Java almond, Singapore almond, Pacific almond . Kilala din sa pangalang umbrella tree, badamier, ketapang, huu kwang , at sa mga botanist na mahilig sa boteny tulad ni Ama, Terminalia catappa . Makatas ang hinog na lamukot ng bungang talisay—karaniwang dilaw o namumula ang ku...

WHAT THE HECTARE!

In a passing conversation in Masbate, years back, I was told that a head of cattle-- fetched a live-weight price of P30,000 then-- is allocated a hectare of pasture to graze on as that area replenishes its growth of grass every 40 days or so. Minimum hectarage that Masbate cattle raisers have is 100 hectares for raising beef livestock.   The numbers had the weight of a rock conked on my head-- a hectare per cattle each worth P30K, chewing cud for 18 hours a day to gain semblance of weight. The pastures I've been taken to a hundred or so kilometers beyond Masbate city limits were a howling expanse of cogon. Cogon, whose blades are nearly entirely cellulose, or that which goes into cellophane wrappers for candies and cigarettes, or cellulose tape.   Cogon, infused in the proverbial "ningas-cogon" attitude of Filipinos for starting every endeavor like a house on fire, then, dying quickly into ashes.   So, I wondered aloud why it hasn't occurred to the provincial agricult...

ALAMAT NG TAHONG

SAKBIBI ng agam-agam sa kalagayan ng butihing kabiyak-- at kabiyakan, opo-- na nakaratay sa karamdaman, ang pumalaot na mangingisda ay napagawi sa paanan ng dambuhalang Waczim-- isang bathala na nagkakaloob sa sinuman anumang ibulwak ng bibig mula sa bukal ng dibdib. Pangangailangan sa salapi na pambili ng gamot ng kapilas-pusong maysakit ang nakasaklot sa puso ng matandang mangingisda. 'Di kaginsa-ginsa'y bumundol ang kanyang bangka sa paanan ng Waczim. Kagy at umigkas ang katagang kimkim noon sa kanyang dibdib: "Salapi!" Bumuhos ng salapi-- mga butil at gilit ng ginto-- mula papawirin. At halos umapaw sa ginto ang bangka ng nagulantang na mangingisda, walang pagsidlan ang galak, at walang humpay ang pasasalamat sa mga bathala. Nanumbalik ang kalusugan ng kabiyak ng mangingisda. At lumago ang kabuhayan, naging mariwasa ang magkapilas-puso na dating maralita. Nilasing ng kanyang mga dating kalapit-bahay ang mangingisda-- na hindi ikina...