Skip to main content

Posts

KUWARESMA NG TULPA

Apatnapung araw—‘yan po ang tahasang katuturan ng kuwaresma na nagsimula nitong Pebrero 14 sa Miercoles de Ceniza o Ash Wednesday at magtatapos sa Pasko ng Pagkabuhay o Fiesta de Resurreccion o para sa mga gunggong, Easter Sunday . Sa 40 araw na singkad, may mga tahasang gagaya o medyo makikitulad sa pangingilin ng Manunubos—hindi po sila mga kumag na magpapapako sa krus upang dumugin ng mga turista’t usyoso. Sa loob ng 40 araw, uusalin nila ng 108 ulit bawat araw ang kanilang iniingatang oracion ng kapangyarihan; uuntagin ng panalangin at ayuno upang makapag-imbak ng poder, unti-unting magkamit ng buhay. At magkabisa. Tahasang nagtataglay ng poder o power ang bawat kataga—at tila tinting ng walis na mabibigkis kapag binungkos. Kabbalah ang taguri sa kapangyarihang ito ng tradisyong Hebreo; both martial and magickal arts of the orient recognize such inherent powers of words, such acknowledgement goes by the term kotodama or kototama  (言霊) . Likewise, the Script...

ALAMAT NG TAHONG

SAKBIBI ng agam-agam sa kalagayan ng butihing kabiyak-- at kabiyakan, opo-- na nakaratay sa karamdaman, ang pumalaot na mangingisda ay napagawi sa paanan ng dambuhalang Waczim-- isang bathala na nagkakaloob sa sinuman anumang ibulwak ng bibig mula sa bukal ng dibdib. Pangangailangan sa salapi na pambili ng gamot ng kapilas-pusong maysakit ang nakasaklot sa puso ng matandang mangingisda. 'Di kaginsa-ginsa'y bumundol ang kanyang bangka sa paanan ng Waczim. Kagy at umigkas ang katagang kimkim noon sa kanyang dibdib: "Salapi!" Bumuhos ng salapi-- mga butil at gilit ng ginto-- mula papawirin. At halos umapaw sa ginto ang bangka ng nagulantang na mangingisda, walang pagsidlan ang galak, at walang humpay ang pasasalamat sa mga bathala. Nanumbalik ang kalusugan ng kabiyak ng mangingisda. At lumago ang kabuhayan, naging mariwasa ang magkapilas-puso na dating maralita. Nilasing ng kanyang mga dating kalapit-bahay ang mangingisda-- na hindi ikina...

By the numbers

MAGKASUYO ang tadyak na inihagupit sa load-bearing na haliging pader sa silangang bahagi ng aming tahanan—bahagyang umuga, yanig ang pader, kumalampag ang rainwater downspout na nakasandal sa pader. Hindi ko na inulit ang haginit-lintik ng sikad; baka kung ano pa ang mangyari sa pader—o sa mga paa ko. I’d blame it on dirt-plain mathematics, that whit of tremor inflicted on the load-bearing wall-post, which can absorb both lateral and vertical stresses without a flinch— a foot thick of poured concrete with reinforcing steel bars can. How could a pair of stomping front kicks even rattle that reinforced solid wall? Uh, mathematics tells me that at a wee one percent daily increment, any given amount doubles itself in 70 days. I’ve been hurling out those kicks for ages, in a vain try to splice steel into the inner thighs and the lower leg muscles. That daily regimen wasn’t adding and compounding a daily one percent to the kicking power—give or take a tenth of the percentage it ...

SUMMER KISS OF PETALS

AT the peak of the tropic dry season, Tuguegarao City in Cagayan province in Northern Luzon simmers, then seethes and sizzles beyond human body heat, even convulsing at fevers over 45 degrees Celsius that can, in ordinary humans, shrivel gray matter. “Man is,” as natural historian Loren Eiseley would have it, “an expression of his landscape”—as hillsides and mountain slopes girding the city and its fringe towns are now as tempting as the fashionably smooth-shaven pubic mound of a maiden of modern times. Not a whit of decent stand of trees, just shriveled-dry chokes of cogon grass for foraging of cattle, goats, sheep or such livestock. Findings show that it takes a stand of 100 trees to lower ambient temperature by one degree. It’s likely that the locals would rather get the hots; better than catch colds. Or maybe even wrest a measure of relief from the dry season’s blast furnace breath; even increase available oxygen in the environs for the breathless, the aged, the infants and infirm...

WIT IS SWEET, LAUGHS WIN IN LOVE

Hype Shares   W ITH a whit of editing (and a few snippets of bon mot), I got this Agence France-Presse story laid down pat in 2014 as a story for the page I was putting to bed, ah,  it keeps its cogency and urgency to this day. Whew, a broadsheet page entails grappling with 3,000 words, and for four years, I grappled with 6,000 words six days a week; that really had my head swimming and giddy and groggy: "EVERYONE can sense what’s between the thighs; too few have sense between their ears. "Homely ones oozing a sense of humor appear to get the better over their good-looking but dull peers in the Philippines' dating game, according to a pre-Valentine's Day survey published on Thursday. "Given a choice, nine in 10 adult Filipinos told survey group Social Weather Stations they would pick 'a man/woman who has a sense of humor.' "Ten percent want 'a man/woman who is good-looking but has no sense of humor.' "It's more intere...

KASI NANLABAN

WALANG 10 sandali nang kinalas saka muling binuo ang .45 sa paanan ng napangangang lalaki, laylay ang tiyan—pero sa ulunan sa halip na sa sikmura mahigpit na nakabigkis ang lapad ng panyong pula, tila may bahid ng regla. “Baka po kasi walang firing pin , hindi po puputok ‘to kahit mapudpod pa kapipi- finger sa gatilyo. Saka anim na lang po ang karga ng magazine , ipinutok na po ang isa, mainit-init pa po ang nguso nito. Talaga bang sa ‘kin na po ‘to?” ungkat ng binatilyo, sunod-sunod ang pangungusap na parang walang patlang na putok ng semi-automatic , nakatarak ang tingin sa kaharap na lalaki—na nagpukol ng hudyat na sulyap sa tatlong kasama niya, ikinanlong sa sabwatan ng dilim at andap na diklap ng naghihingalong ilaw sa poste. “Sa ‘yo na nga. Suwerte ka. Hollow point, cyanide-tipped ang bala. Kahit daplis lang ang tatamaan, tigok. Sige, takbo na! Baka magbago pa isip namin.” “’Ala pong bawian, ha? Akin na talaga!” Hapyaw na winalis ng tanaw ang binatily...